تئوری آزمایش :تیتراسون های حجم سنجی فرایندی هستند که طی آن مقدار


آنالیت در یک محلول بر اساس مقدار واکنشگر استانداردی که مصرف می کند تعیین می شود.


سنجش حجمی بر اندازه گیری دقیق حجم یک محلول استوار است در این سنجش از روشی به نام تیتر کردن استفاده می گردد . در نوعی از تیتر کردن ‚ محلول با غلظت معین که محلول استاندارد نام دارد به حجم معینی از محلول مجهول اضافه می شود تا واکنش کامل شود.محلول استاندارد را در یک لوله مدرج موسوم به بورت قرار می دهند .


 


در قسمت پایین بورت شیری قرار دارد تا به کمک آن بتوان حجم معینی از محلول را خارج ساخت . حجم معین از محلول مجهول یا وزن مشخص از جامد مجهول را در آب حل کرده و همرته با چند قطره شناساگر در یک بالن قرار می دهند . محلول استاندارد رت به تدریج از بورت به بالن ضافه می کنیم تا شناساگر تغییر رنگ دهد ‚ طی افزایش محلول استاندارد محتویات بالن را به آرامی و به طور مستمر به هم می زنیم . در نقطه هم ارز ( اکی والان ) که با تغییر رنگ شناساگر مشخص می شود مقادیر هم ارز دو واکنش دهنده مصرف شده است.حجم محلول استاندارد مصرف شده از بورت خوانده می شود در برخی از روشهای تیتراسیون حجم معینی از محلول استاندارد یا جرم معینی از یک ماده با درجه خلوص معلوم را در آب حل کرده و در یک بالن قرار میدهند . سپس محلول مجهول را از بورت به بالن اضافه می کنیم تا نقطه اکی والان به دست آید

چهار روش سنجش حجمی متداول است که این چهار روش بر واکنشهای زیر استوار هستند

۱ـتیتراسیون خنثی شدن اسید ـ باز
۲ـتیتراسیون رسوبی
۳ـتیتراسیون تشکیل کمپلکس

۴ـتیتراسیون اکسیداسیون ـاحیاء

تیتراسیون به دو روش کلاسیک و دستگاهی انجام می شود که تفاوت آنها در این است که در تیتراسیون های کلاسیک از شناساگری که استفاده می شود یک ماده شیمیایی است ولی در تیتراسون دستگاهی شناساگر یک دستگاه است .


 

شناساگر کلاسیک ماده ای است که در نقطه اکی والان یک تغییر قابل روئیت ایجاد کند و معمولاشناساگر را با (In) نشان می دهند و شناساگر را به مقدار کم به محلول آنالیت اضافه می کننم زیرا اگر زیاد وارد کنیم خطا خواهیم داشت. در نقطه اکی والان از رابطه N1V1=N2V2 برای بدست آوردن غلظت آنالیت استفاده می کنیم که در آن


 

N1 = غلظت محلول استاندارد


 

V1 = حجم محلول استاندارد


 

N2 = غلظت آنالیت


 

V2 = حجم آنالیت